PARADOKS / Bertrand Russell

 

DİN ve BİLİM – Bertrand Russell

Türkçesi: HİLMİ YAVUZ CİNCİLİK VE TIP İnsan bedeninin ve onun hastalıklarının bilimsel incelemesi, büyük ölçüde Hıristiyanlık öncesinden artakalan ve modern çağlara kadar kilise nüfuzunun olanca ağırlığıyla desteklenen bir sürü kör inançla savaşmak zorunda kaldı. Belirli ölçüde de olsa bugün bile böyle bir savaş süregitmektedir. Hastalık, kimi zaman, işlenen bir günahın Tanrı eliyle cezalandırılması, ama çoğu […]

SORGULAYAN DENEMELER /Sceptical Essays- Bertrand Russell

Çeviri: Nermin Arık GİRİŞ: KUŞKUCULUĞUN ÖNEMİ ÜZERİNE Okuyucularıma, üzerinde hoşgörü ile düşünmeleri için, belki de son derece paradoksal ve yıkıcı görünebilecek bir doktrin sunmak istiyorum. Söz konusu doktrin şudur: Doğru olduğuna dair herhangi bir kanıt bulunmayan bir önermeye inanmak sakıncalıdır. Böyle bir görüşün genel kabul görmesi durumunda bütün sosyal yaşamımızın ve politik sistemimizin tümüyle değişeceğini […]

İNSAN DEĞERLERİ İÇİNDE CİNSİYETİN YERİ / Bertrand Russell

Cinsel konulara ilgi duyan bir yazar böylesi konuların irdelenmemesi gerektiğini düşünenler tarafından suçlanıp bunlar tarafından tedirgin edilme tehlikesiyle her zaman karşılaşabilir. Konuya olan ilgisi, konunun önemiyle tümden oransız olursa aşırı tutucu ve şehvet düşkünü kişilerin sansürüne uğrama tehlikesinden kurtulabileceği düşünülür. Bu görüş gene de sadece geleneksel ethikde değişikliği savunanlarca dikkate alınmaktadır. Orospuların rahat bırakılmaması için […]

AŞKIN İNSAN YAŞAMINDAKİ YERİ- BERTRAND RUSSELL

Toplulukların birçoğunda aşka karşı takınılan tavra egemen olan tuhaf bir ikilem vardır: bir yanda şiirin, romanın, oyunun ana konusu aşktır, diğer yanda en ciddi toplum bilimciler tarafından ekonomik ve politik dönüşüm (reform) planlarında aşkın varlığı göz ardı edilmektedir. Bu tutumun savunulabilir bir yanı olduğunu sanmıyorum. Ben aşkı insan yaşamındaki en önemli şey olarak görüyor ve […]

CİNSİYET VE BİREYSEL MUTLULUK- BERTRAND RUSSELL

Cinsiyet ve cinsel ahlakın kişinin bireysel mutluluğu ve iyiliği üzerindeki etkileri konusunda daha önceki bölümlerde gördüklerimizi tekrarlamak istiyorum. Bu konuda sadece yaşamın etkin (actif) cinsel dönemiyle ya da gerçekleşen cinsel ilişkiyle ilgilenmeyeceğiz. Cinsel ahlak, olumlu ya da olumsuz koşullara bağımlı olarak çocukluğu, yetişkinliği ve hatta yaşlılığı çeşitli biçimlerde etkiler. Geleneksel ahlak, çocuklarda yasaklar koyarak işlemeye […]

EVLİLİK ve AHLAK [ Marriage and Morals] BERTRAND RUSSELL

Türkçesi: Vasıf ERANUS CİNSEL ETHİK NİÇİN GEREKLİDİR İster eski ister çağdaş olsun, bir toplumun özelliklerini belirtirken birinci derecede önem taşıyan ve birbirine sıkı sıkıya bağlı olan iki unsurla karşılaşılır: ekonomik yapı ve aile yapısı. Günümüzde etkin olan iki düşünce sisteminden bir tanesi herşeyin kaynağı olarak ekonomiyi görürken, diğeri her şeyi aileye ya da cinsiyete bağlamaktadır. […]

DİN DERTLERİMİZİ İYİ EDEBİLİR Mİ?

NEDEN HIRİSTİYAN DEĞİLİM BERTRAND RUSSELL Çeviren: ENDER GÜROL [Bu denemenin her iki bölümü ilkin Stokholm’de çıkan Dagens Nyheter gazetesinin 9 ve 11 Kasım 1954 sayılarında çıkmıştır.] İnsanlık ölüm tehlikesi içindedir, geçmişte olduğu gibi şimdi de insanları Tanrıya sığınmaya yöneltmektedir. Batıda dinin genel bir canlanışı görülmektedir. Nazilerle Komünistler, Hıristiyanlıktan ayrılıp, iğrendiğimiz hareketlerde bulundular. Hitler’le Sovyet Hükümetinin […]

BERTRAND RUSSELL İLE RAHİP F. C. COPLESTON, S. J. ARASINDA BİR TARTIŞMA

NEDEN HIRİSTİYAN DEĞİLİM BERTRAND RUSSELL Çeviren: ENDER GÜROL   BERTRAND RUSSELL İLE RAHİP F. C. COPLESTON, S. J. ARASINDA BİR TARTIŞMA [Fr. Copleston vs. Bertrand Russell:The Famous 1948 BBC Radio Debate on the Existence of God] [Bu tartışma ilkin B.B.C. nin üçüncü programında 1948 sonbaharında yayınlanmıştır.] COPLESTON — Tanrının varlığı üstünde tartışacağımızdan, önce “Tanrı” teriminden […]

NEYE İNANIYORUM

NEDEN HIRİSTİYAN DEĞİLİM BERTRAND RUSSELL Çeviren: ENDER GÜROL I. TABİAT VE İNSAN [Bu deneme, bir kitapçık halinde 1925 te basılmıştır.] İnsan, Tabiatın bir bölümüdür, Tabiata karşıt bir şey değildir. Düşünceleri ve vücut hareketleri, yıldızları ve atomları yöneten aynı kanunlara tâbidir. Fiziksel dünya, insanla karşılaştırıldığında büyüktür Dante’nin samanında sanıldığından daha büyüktür, ama yüzyıl kadar önce sanıldığı […]

DİN, UYGARLIĞA FAYDALI OLMUŞ MUDUR?

NEDEN HIRİSTİYAN DEĞİLİM BERTRAND RUSSELL Çeviren: ENDER GÜROL [1930 da yayınlanmıştır.] Din üstündeki görüşüm Lucretius’unkine benzer. Dine, korkudan doğan bir hastalık, insanlık için sonsuz bir sefalet kaynağı olarak bakıyorum. Bununla birlikte, uygarlığa bazı faydaları olduğunu inkâr edemem. Tarihin başlangıcında, takvimin yapılmasını sağlamış, Mısırlı rahiplerin, önceden hesaplayabilecekleri güneş tutulmalarım gözlemlemelerine sebep olmuştur. Bu iki hizmeti inkâr […]

NEDEN HRİSTİYAN DEĞİLİM (Why I am Not a Christian an Examination of the God‐Idea and Christianity) BERTRAND RUSSELL

 Çeviren: ENDER GÜROL   Bu yazı, ilkin 6 Mart 1927 de Londra’daki bir toplantıda okunmuştur.] Bugün ele alacağım konu, “Neden Hristiyan değilim?” adını taşıyor, ilkin “Hristiyan” sözünden ne anlaşıldığını belirtmek iyi olur sanırım. Bugün bu kelime çoğu kimse tarafından gelişigüzel kullanılmaktadır. Bazıları, iyi bir hayat sürmeğe çalışan kimse olarak görüyor sadece. Bu anlamda, sanırım bütün […]

EĞİTİM VE EKONOMİ / Bertrand Russell

EĞİTİM VE TOPLUM DÜZENİ Education and the Social Order Bertrand RUSSELL  Çeviren : NAÎL BEZEL   Bugün Batı ülkelerindeki halk eğitiminin eleştirmeyi gerektiren niteliklerini önceki bölümlerde gördük. Eğitimdeki ve başka alanlardaki bozuklukların ekonomik nedenlere dayandığı kanısında olanlar var. Ben buna inanmıyorum. Her ekonomik düzende bir ölçüde saçmalık ve iktidar sevgisi olacağını, bunların da yetkin bir […]

EĞİTİMDE CİNSİYET / Bertrand Russell

EĞİTİM VE TOPLUM DÜZENİ Education and the Social Order Bertrand RUSSELL  Çeviren : NAÎL BEZEL Çok kez uygar yetişkinlerin cinsel ahlâk konusundaki kanıları, çocuklarına öğretilmesini istediklerinden oldukça ayrıdır. Bugün bile bir bölük insanın içtenlikle benimsediği, öbür insanların da bir saygı sorunu olarak kabul ettiği geleneksel bir törel kural var. Genellikle, cinsiyet sorunlarındaki kanıları geleneğe uyanlar, […]

EĞİTİMDE DİN / Bertrand Russell

EĞİTİM VE TOPLUM DÜZENİ Education and the Social Order Bertrand RUSSELL  Çeviren : NAÎL BEZEL Din karmaşık bir fenomendir. Hem bireysel hem toplumsal yönleri var. Tarihsel zamanın başlangıcında bile din eskiydi. Tarih boyunca uygarlığın artışı dinin azalması ile bağıntılı olmuştur. Bildiğimiz en eski dinler bireysel olmaktan çok toplumsaldı. Kabilede bulunan bireylerin zarar verici ya da […]

EĞİTİM / Dora ve Bertrand Russell

The Prospects of Industrial Civilization, in collaboration with Dora-B Russell. Türkçesi: Melih Ölçer, Eğitim konusu, evrimden yana kişilerin üzerinde durmak zorunda oldukları konuların en zorlarından birisidir. Toplumsal gelişmenin anahtarı olarak ilk bakışta eğitim görülür. Çünkü kuşkusuz daha iyi eğitim diğer alanlardaki evrimlerin gerçekleştirilmesini kolaylaştırır. Ne var ki bugünkü eğitim düzenimizin pek çok kötü özellikleri, endüstriyel […]

ENDÜSTRİ TOPLUMUNUN GELECEĞİ/ Dora ve Bertrand Russell

(The Prospects of Industrial Civilization,) Türkçesi: Melih Ölçer GÜNÜMÜZDEKİ KARGAŞANIN NEDENLERİ I Tarih çağları boyunca bakıldığında, insan toplumundaki değişmelerin, zaman zaman birbirini tekrarlayan dönemler biçiminde geliştiği; zaman zaman ise tek yönde ilerlemeler gösterdiği görülür. Bu açıdan değerlendirilince değişim, devamlı olarak tekrarlanan, ama her defasında bir öncekinden daha yüksek perdeden ve daha kalabalık bir orkestra ile […]

EKONOMİK ÖRGÜTLENME VE BİLİNÇSEL ÖZGÜRLÜK / BERTRAHD RUSSELL

(The Prospects of Industrial Civilization,) Dora ve Bertrand Russell Bu kitabın ilk bölümünde, insanlığa büyük yararlar sağlayabilecek özellikteki bir düzenin anlatılmaz kötülüklere yol açmakta olduğunu; bu kötülüklerin ileride daha da şiddetleneceğini gördük. Bu kötülüklerin üç nedenini de özel mülkiyet, ulusçuluk ve mekanik bir hayat görüşü diye saptadık. Düzenin insanların iyiliğine yöneltilebilmesi için; toprak ve doğal […]

SİYASAL İDEALLER / BERTRAHD RUSSELL (Political Ideals)

Türkçesi: Mehmet HARMANCI KARANLIK ÇAĞLARDA insanların duru bir inanç ile güçlü nedenlere dayanan bir umuda ve bunun sonucu olarak da, güçlükleri önemsemeyen sabırlı bir cesarete ihtiyaçları vardı. Geçirdiğimiz günler, pek çoğumuzun inançlarının pekiştirilmesini gerçekleştirmiştir. Kötü olduğunu sandığımız şeylerin gerçekten kötü olduklarını görmekteyiz. Şimdi son hızla yıkımına gitmekte olan dünyanın yıkıntıları arasından daha iyi bir dünya […]

RUH NEDİR? /BERTRAND RUSSEL

 Türkçesi: Mete ERGİN Bilimde son ilerlemelerin en acı yanı, bu ilerlemelerin her birinin bize, sandığımızdan daha az şey bildiğimizi öğretmesidir. Benim gençliğimde, insanın ruhtan ve bedenden meydana geldiğini; bedenin uzay ve zamanda, ama ruhun sadece zamanda bulunduğunu hepimiz bilirdik, ya da bildiğimizi sanırdık. Ölümden sonra ruhun yaşayıp yaşamadığı konusunda fikir ayrılıkları bulunabilirdi, ama ruhun varlığı […]