NE DESEN BAŞIN BELADA ZAMANI

496-Fıkra

Bir vakit Anadolu’yu şiddet-i siyâsetiyle dehşete ilkaa eden Temürlenk Anadolu’da her uğradığı şehrin ‘ulemâ ve ‘urefâsını çağırtıp:

“Ben ‘âdil miyim, zâlim miyim?” diye sorarmış. ” ‘Adilsin.” diyeni de kesermiş, “Zâlimsin.” diyeni de kesermiş. Aciz kalmışlar. Hoca merhumun sıytı o taraflara şâyi’ olmağıla halk mürâca’at edüp:

“Aman, Hoca Efendi! Bu işe senden başka kimse bir çâre bulamaz. Her ne yaparsan yap; şu zâlimin kılıcını bî-günâh ‘ibadullahın üzerinden kaldır.” diye yalvarırlar. Hoca merhum: “Çocuklar! Bu iş benim içtin dahi zannettiğiniz kadar kolay bir şey değilse de mazlûmînin Hak yardımcısı olduğundan du’ânız berekâtıyla belki muvaffak olurum.” diyerek hezâr-ı ihtiyâtla Temür’ün ikaametgâhına gelir. “Su’âlinize cevâb verecek Hoca geldi.” diye haber verirler. Temür huzuruna celb edüp Hoca’ya dahi mezkûr su’âli îrâd edince Hoca der ki:

“Siz mücerred bir melik-i ‘âdil de değilsiniz, bir bâğî-i zâlim de değilsiniz. Zâlim biziz. Siz seyf-i adaletsiniz. Cenâb-ı Kahhâr-ı zül-celâl müstahak-ı cezâ olan biz zâlimlere seni havâle eylemiştir:

Lutf-ı Hakk bâ tu müdârâhâ küned

Çünki ez had bi güzered rüsvâ küned.

(Mesnevî’den alınmış olan bu beytin ma’nâsı: “Hakkın lutfu sana karşı idâreli bir surette mu’âmele eyler. Fakat kabâhatın haddini geçerse seni rezîl ve rüsvây eder.)

Mervîdir ki Temür’ün beklediği cevâb-ı savâb da bu imiş. Binaen’aleyh bundan dolayı Hoca’dan gaayetle hoşlanmış; nedîm-i hâssı kılmış. O diyarda bulundukça yanından ayırmamış. Hoca merhumun hürmetine Akşehir ve havâlîsi ve belki bilâd-ı Karaman Temür’ün tîğ-i kahrından ve ‘asker-i cerrarının yağmasından masun kalmıştır.

Cümle danavan hemın gutte hemın

Hest dânâ raheten lil ‘âlemin

(Mesneviden: Hep ‘âlimler hemân ancak şunu söylemişlerdir ki: ‘Alimin vücûdu ‘âleme rahmettir.)

Kaynak: Pertev Naili Boratav, Nasreddin Hoca Fıkraları, Edebiyatçılar Derneği yayınları

 

 

yorum

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s