İYİ OLMAKLA DA DEĞİLMİŞ

 

İnsanlar kırılmaların olduğu bir dünyada iyi olmakla herşeyi bitiremiyor. Meğer karşımızdaki de iyi olmalıymış. Bunun bir benzeri trafikteki akışta iyi şoför olmanın kazadan emin kılmadığı gibi. Birde eskiden miras bir söz vardır “büyükler ile olmak ateşi suzân” [yakıcı ateş] dır. Buna bardaktaki suyun taştığı yer dense sezadır.

İyiler ile olmak çok güzeldir. Şartı da edeptir derler. İnsan, her edebi takınsa gönlünü onların yanında korumaları gerçekten çok zor oluyor. İyiler sabır ehlidir. Gönüllerine, nefislerine hâkim olurlar. Fakat bazen kabak hikâyesindeki gibi sahibinin razı olmadığı bir işe giriftar olmamız bize müptelayı gâmdır.

Vaktiyle Kalenderiyye yoluna mensup bir derviş, nefsle mücahede makamının sonuna gelir.  Meşrebin usulünce bundan sonraki makam Kalenderilik makamıdır.

Yani her türlü süsten, gösterişten arınacak, varlıktan vazgeçecektir.

Fakat iş yamalı bir hırka giymekten ibaret değildir. Her türlü görünür süslerden arınması gereklidir…

Saç, sakal, bıyık, kaş. ne varsa hepsinden. Derviş, usule uygun hareket eder, soluğu berberde alır.

– Vur usturayı berber efendi, der.

Berber dervişin saçlarını kazımaya başlar. Derviş aynada kendini takip etmektedir. Başının saç kısmı tamamen kazınmıştır.

Berber tam diğer tarafa usturayı vuracakken, yağız mı yağız, bıçkın mı bıçkın bir kabadayı girer içeri.

Doğruca dervişin yanına gider, başının kazınmış kısmına okkalı bir tokat atarak:

– Kalk bakalım kabak, kalk da tıraşımızı olalım, diye kükrer.

Dervişlik bu… Sövene dilsiz, vurana elsiz gerek. Kaideyi bozmaz derviş. Ses çıkarmaz, usulca kalkar yerinden.

Berber mahcup, fakat korkmuştur. Ses çıkaramaz. Kabadayı koltuğa oturur, berber traşa başlar.

Fakat küstah kabadayı tıraş esnasında da sürekli aşağılar dervişi, alay eder:

“Kabak aşağı, kabak yukarı.”

Nihayet traş biter, kabadayı dükkândan çıkar. Henüz birkaç metre gitmiştir ki, gemden boşanmış bir at arabası yokuştan aşağı hızla üzerine gelir.

Kabadayı şaşkınlıkla yol ortasında kalakalır. Derken, iki atın ortasına denge için yerleştirilmiş uzun sivri demir karnına dalıverir.

Kabadayı oracığa yığılır, kalır. Ölmüştür.

Görenler çığlığı basar. Berber ise şaşkın, bir manzaraya, bir dervişe bakar, gayri ihtiyari sorar:

– Biraz ağır olmadı mı derviş efendi?

Derviş mahzun, düşünceli cevap verir:

– Vallahi gücenmedim ona. Hakkımı da helal etmiştim. Gel gör ki kabağın bir sahibi var. O gücenmiş olmalı!..

Bu meyanda iyilik ve kötülüğün arasında kalmak nasıl oluyor? Kabak hikayesinden alacağımız dersin  doğrusu nedir?

Herkese bir söz düşse de, cevabı pek görünmüyor.

Sorular

Çokluk ve birlik.  İyilik ve kötülük

Bütün, parça ve basit.

Her biri diğerini yok edercesine var olan bu şeyleri, nasıl yorumlanmalı?

Yoksa  iyi ve kötü, doğru ve yanlış, güzel ve çirkin de böyle mi?

Kime ve neye göre?

İyilikte,  kusursuzlukta, bir eksiklik hâli mi var?

İyilikte, hata bakımından bir yoksunluksa, tam bir mükemmellik olabilir mi?

Yoksa hata aradığımız gerçeği var edebilecek tek şey mi?

Peki ya günah dediğimiz bilinçli bir fiil olabilir mi?

Hatayı bilerek işleyebilir miyiz?

Kusur/iyilikte tam bir netice olmuyor gibi?

Öyle ise tam doğru nerde?

Aradığımız herşey bir noksanlığa maruz kalıyorsa yolumuzu nasıl çizmeliyiz?

Burada sonuç yine kendi merkezimizde, Hz. Rasûlu’llâh salla’llâhu aleyhi ve sellem buyurdu ki:

“Bir kimse İsâ aleyhisselâm’a gelerek:

“Ey hayır ve iyiliklerin muallimi! Bir kul, Allâh Teâlâ’ya karşı nasıl takvâ sahibi olur?” diye sordu.

İsâ aleyhisselâm:

“–Bu kolay bir iştir: Allâh Teâlâ’yı cân u gönülden hakkıyla seversin, O’nun rızâsı için gücün yettiğince sâlih amellerde bulunursun, bütün Âdemoğullarına da, kendine acır gibi şefkat ve merhamet gösterirsin!” cevâbını verdi. Sonra da şöyle buyurdu:

“–Sana yapılmasını istemediğin bir şeyi sen de başkasına yapma! O zaman Allâh’a karşı hakkıyla takvâ sâhibi [Bütün günahlardan kendini korumuş ve güzel insan] olursun!” (Ahmed, ez-Zühd, s. 59)

İhramcızâde İsmail Hakkı

BAŞA DÖN

 

yorum

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s